DON PABLO 119 YAŞINDA...
DOĞUM GÜNÜ KUTLU
OLSUN...
Pablo Neruda Türkçesi Hilmi Yavuz
AÇIKLAYALIM
Bana
soracaksın: leylaklar nerde?
Nerde
gelinciklerle örtülü metafizik?
Nerde
suskular ve kuşlarla dolu kelimeleri
Damıtan
yağmur?
Anlatayım
başıma gelenleri:
Hilmi Yavuz
Madrid'in bir mahallesinde yaşıyordum
Çanlarla, ağaçlarla, saatlerle
Uzaklara bakınca ordan
Kocaman, deri bir okyanus gibi
Kastil’in kuru yüzü görünürdü
Evimin adı “Çiçekler Evi”ydi
Itırlar biterdi her yanında, güzel bir evdi
Çocuklar, köpeklerle
Raoul, hatırlıyor musun?
Raphael, ya sen?
Hatırlıyor musun, Federico?
Sen şimdi toprağın altında yatan
Hatırlıyor musun evimin balkonlarını, orda
Haziran güneşi ağzına çiçekler yağardı hani?
Madrid'de Pablo Neruda'nın evi
Kardeş,
hey kardeş!
Her
şey
Büyük
çığlıklardı, malların tuzu,
Çarpa
çarpa büyüyen ekmek yığınları,
Arguelles’teki
mahallemin çarşıları,
Solgun
bir mürekkep hokkası gibi duran heykeliyle
Yağ
akardı kaşıklardan
Büyük
çalkantısı ayakların ve ellerin
Sokakları
doldururdu
Metreler,
litreler, yaşamın
Derin
anlamı
Balıklar
sıra sıra istif edilmiş
Pablo Neruda
Soğuk güneşle damların birlikte dokuduğu kumaşta
Yorgun kuleler
Zarif ve çıldırtıcı fıldişisi patateslerin
Denize doğru yuvarlandıkça büyüyen domates dalgaları.
Ve bir sabah her şeyi ateş aldı
Ve bir sabah kızıl korlar
Topraktan çıktılar
Yutup yok ederek önüne gelenleri
Ve o günden başlar ateş
Ve o günden beri barut
Ve o günden beri kan.
Haydutlar geldiler uçaklarıyla, mağriplileriyle
Haydutlar yüzükler ve düşesleriyle
Kara papazlarıyla geldiler onları kutsayan
Göğün yücelerinden geldiler çocukları öldürmek için
Çocuk kanları boydan boya
Çocuk kanlarıyla akan kentin sokaklarından
Çakalların iğrendiği çakallar
Kuru dikenlerin ısırırken tüküreceği taşlar
Engereklerin lanetlediği engerekler
Önünüzde İspanya’nın kanının
Gururdan ve bıçaktan dalgalarıyla
Sizleri boğmak için yükseldiğini gördüm.
Siz bunları yapanlar, hayınlar
Gelin de ölü evimi görün
Yaralı İspanya’yı görün
Ama ölü evlerin herbirinden ateşli bir metal fışkırıyor
Çiçek yerine
Ama İspanya’nın her yarasından
İspanya fışkırıyor
Ama her ölü çocuktan bir tüfek fışkırıyor gözleri olan
Ama her suçtan bir mermi fışkırıyor
Bir gün yüreğinizin tam ortasındaki
Yerini alacak olan
Bir de bana şiirlerin
Neden söz açmaz diye soruyorsunuz
Düşlerden, yapraklardan
Doğduğun ülkenin koca yanardağlarından?
Gelin görün sokaklar kan
Gelin görün
Sokaklar kan
Gelin görün kanı
Sokaklar boyunca akan